Op de balans van een onderneming staan liquide middelen voor het geld dat direct beschikbaar is. Denk aan het saldo op de zakelijke bankrekening, contant geld in de kas en het saldo op een creditcardrekening. Het woord “liquide” komt van het Latijnse woord voor vloeibaar. Geld heet vloeibaar omdat je het direct kunt gebruiken, zonder dat je er eerst iets voor hoeft te verkopen of om te zetten.
Wat zijn liquide middelen op de balans precies?
Liquide middelen zijn alle geldmiddelen die een onderneming direct kan inzetten. In de boekhouding gaat het om de som van je contant geld, de direct beschikbare saldi op je rekening-courantrekeningen en vergelijkbare rekeningen. Ze staan aan de linkerkant van de balans, aan de activa-kant. Daar staan alle bezittingen van een bedrijf, en liquide middelen zijn de meest directe vorm van bezit.
Wat liquide middelen onderscheidt van andere bezittingen, is de directe beschikbaarheid. Een machine of een gebouw heeft ook waarde, maar je kunt die niet meteen gebruiken om een rekening te betalen. Geld op een bankrekening wel.
Welke rekeningen vallen onder liquide middelen?
In de praktijk gaat het om drie soorten rekeningen:
- De zakelijke bankrekening: het saldo dat direct opneembaar of overboekbaar is.
- De kasrekening: het contante geld dat aanwezig is in het bedrijf, bijvoorbeeld in een kassalade.
- De creditcardrekening: het beschikbare saldo op een zakelijke creditcard wordt in sommige boekhoudingen ook als liquide middel geboekt.
Spaarrekeningen met een opzegtermijn of beleggingen tellen in de meeste gevallen niet mee als liquide middelen, omdat je daar niet direct over kunt beschikken. Die staan elders op de balans.
Waar staan liquide middelen op de balans?
De balans bestaat uit twee kanten: activa en passiva. Activa zijn de bezittingen van het bedrijf. Passiva zijn de schulden en het eigen vermogen. Liquide middelen staan aan de activa-kant, en wel onderaan bij de vlottende activa. Vlottende activa zijn bezittingen die binnen een jaar omgezet worden of al direct beschikbaar zijn. Liquide middelen staan daar als laatste post, omdat ze al in geldvorm zijn en niet meer omgezet hoeven te worden.
De volgorde op de activa-kant loopt van minder liquide naar meer liquide. Bovenaan staan de vaste activa, zoals machines en gebouwen. Daarna komen de vlottende activa, zoals debiteuren en voorraden. Onderaan eindigt de balans met liquide middelen.
Waarom zijn liquide middelen belangrijk?
Liquide middelen laten zien hoeveel geld een bedrijf direct beschikbaar heeft. Dat is voor verschillende partijen interessant. Een bank die een lening overweegt, kijkt naar de liquiditeit van een bedrijf. Een leverancier die uitstel van betaling geeft, wil weten of het bedrijf straks kan betalen. En als ondernemer wil je zelf weten of je de komende maand je rekeningen kunt voldoen.
Een bedrijf kan winstgevend zijn op papier en toch betalingsproblemen krijgen. Dat gebeurt wanneer winst vastzit in debiteuren of voorraden die nog niet betaald of verkocht zijn. De stand van je liquide middelen laat zien hoe de werkelijke geldpositie is op dat moment.
Liquide middelen en liquiditeit: wat is het verschil?
Deze twee begrippen lijken op elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Liquide middelen is een boekhoudkundig begrip voor een specifieke post op de balans: het direct beschikbare geld. Liquiditeit is een breder begrip. Het zegt iets over het vermogen van een bedrijf om op korte termijn aan betalingsverplichtingen te voldoen. Daarvoor kijk je niet alleen naar de liquide middelen, maar ook naar andere vlottende activa en kortlopende schulden.
Je kunt de liquiditeit meten met een formule, de zogenaamde current ratio. Daarin deel je de vlottende activa door de kortlopende schulden. Liquide middelen zijn daarin een onderdeel van de vlottende activa.
Zo lees je de liquide middelen op een balans
Wil je de liquide middelen terugvinden op een balans? Volg dan deze stappen:
- Zoek de activa-kant van de balans op.
- Ga naar het onderdeel vlottende activa.
- Zoek onderaan naar de post “liquide middelen” of “kas en bank”.
- Controleer of daarin zowel de bankrekening als de kas zijn opgenomen.
- Vergelijk het bedrag met eerdere periodes om te zien of de geldpositie verbetert of verslechtert.
Sommige boekhoudprogramma’s tonen liquide middelen ook apart in een kasstroomoverzicht. Daarin zie je niet alleen hoeveel geld er is, maar ook hoe het geld in een periode bewogen heeft: wat er binnenkwam en wat er uitging.
Kort samengevat
Liquide middelen op de balans zijn het directe geld van een onderneming: de bankrekening, de kas en soms de creditcardrekening. Ze staan onderaan de activa-kant, bij de vlottende activa. Ze zijn niet hetzelfde als liquiditeit, maar geven wel een duidelijk beeld van hoeveel geld er op een bepaald moment beschikbaar is. Dat maakt ze een van de meest directe en eerlijke cijfers op de balans.
Veelgestelde vragen
Valt een spaarrekening ook onder liquide middelen op de balans?
Een spaarrekening valt in de meeste gevallen niet onder liquide middelen, omdat het geld niet altijd direct beschikbaar is. Als er een opzegtermijn aan verbonden is, staat de spaarrekening elders op de balans, bij de financiële vaste activa of de overige vlottende activa.
Kunnen liquide middelen ook negatief zijn?
Ja, liquide middelen kunnen negatief zijn als een bankrekening een negatief saldo heeft, bijvoorbeeld door een roodstand. Op de balans verschijnt dat dan niet als bezitting maar als schuld, aan de passiva-kant onder kortlopende schulden.
Wat is het verschil tussen liquide middelen en debiteuren?
Debiteuren zijn klanten die nog een factuur moeten betalen. Dat geld is dus nog niet binnen. Liquide middelen zijn gelden die al op de rekening of in de kas staan. Debiteuren staan hoger op de balans, liquide middelen staan er altijd onderaan.
Hoe vaak worden liquide middelen bijgewerkt in de boekhouding?
In een digitale boekhouding worden liquide middelen vaak dagelijks of zelfs realtime bijgewerkt, zeker als de bankrekening is gekoppeld aan het boekhoudprogramma. Bij een handmatige administratie hangt de frequentie af van hoe vaak iemand de boekingen verwerkt.
