Dividenden zijn een manier waarop bedrijven winst delen met hun aandeelhouders. Wie aandelen bezit in een bedrijf, is mede-eigenaar van dat bedrijf. Als het goed gaat en er winst is gemaakt, kunnen aandeelhouders een deel van die winst ontvangen. Dat klinkt eenvoudig, maar er zit meer achter dan je op het eerste gezicht zou denken. Hoe werkt het precies? Wat zijn de regels? En wat betekent het voor jou als aandeelhouder of ondernemer?
Wat dividenden zijn en hoe ze ontstaan
Dividend is het deel van de bedrijfswinst dat wordt uitgekeerd aan de mensen die aandelen bezitten. Een bedrijf maakt aan het einde van het jaar de balans op. Als er winst is, beslist de aandeelhoudersvergadering wat daarmee gebeurt. Een deel kan worden bewaard als reserve, bijvoorbeeld om te investeren. Een ander deel kan worden uitgekeerd als winstuitkering aan de aandeelhouders. Hoeveel iemand ontvangt, hangt af van het aantal aandelen dat diegene bezit. Iemand met meer aandelen krijgt een groter deel van de uitgekeerde winst. Niet elk bedrijf keert dit jaarlijks uit. Jonge bedrijven houden winst vaak binnen het bedrijf om te groeien. Grotere, volwassen bedrijven doen dit vaker wel, omdat ze minder behoefte hebben aan extra investeringen.
De verschillende soorten winstuitkeringen
Er zijn meerdere vormen van winstuitkering. De meest bekende is de uitbetaling in geld. De aandeelhouder krijgt dan een bedrag op zijn rekening, afhankelijk van het aantal aandelen. Daarnaast bestaat de uitkering in de vorm van nieuwe aandelen. De aandeelhouder ontvangt dan extra aandelen in plaats van geld. Dit vergroot het belang in het bedrijf, maar levert geen direct geld op. Bij een besloten vennootschap, ook wel een BV, gelden specifieke regels. Het bestuur van de BV moet eerst een uitkeringstest uitvoeren. Die test laat zien of het bedrijf na de uitkering nog aan zijn verplichtingen kan voldoen. Kan dat niet, dan mag de uitkering niet plaatsvinden. Dit beschermt schuldeisers en voorkomt dat een bedrijf zichzelf leeghaalt.
Belasting over ontvangen winst
Over ontvangen winst uit aandelen betaal je belasting. In Nederland houdt het bedrijf bij de uitkering 15 procent dividendbelasting in. Dit is een voorheffing op de inkomstenbelasting. Particuliere aandeelhouders verrekenen dit later in hun belastingaangifte. Voor aandeelhouders die meer dan 5 procent van de aandelen in een bedrijf bezitten, gelden andere regels. Zij vallen in box 2 van de inkomstenbelasting. Het belastingtarief in box 2 is hoger dan het standaard tarief voor kleine beleggers. Dat verschil is bewust zo ingericht om te voorkomen dat ondernemers via hun BV belasting ontwijken. Wie minder dan 5 procent bezit en belegt via bijvoorbeeld een beleggingsrekening, betaalt belasting in box 3, dat gaat over vermogen.
Wanneer uitkeren slim is voor een ondernemer
Voor een ondernemer met een BV kan het aantrekkelijk zijn om zichzelf via een winstuitkering te betalen in plaats van alleen via een salaris. Een salaris is belast als inkomen in box 1, met tarieven die kunnen oplopen tot meer dan 49 procent. Een uitkering vanuit de BV wordt eerst belast met vennootschapsbelasting in de BV zelf, en daarna met het box 2 tarief. Afhankelijk van de situatie kan het gecombineerde tarief lager uitvallen. Dat maakt het voor sommige directeur-grootaandeelhouders aantrekkelijk om een deel van hun inkomen op deze manier te ontvangen. Toch is het geen kwestie van simpelweg kiezen wat het goedkoopste is. Er geldt een wettelijk minimumsalaris voor de directeur van een BV, het zogenaamde gebruikelijk loon. Je bent verplicht jezelf minimaal een marktconform salaris uit te keren voordat je tot een winstuitkering overgaat.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak wordt dividend uitgekeerd?
Er is geen wettelijk vastgestelde frequentie voor het uitkeren van winst. Veel bedrijven doen dit één keer per jaar, na het opmaken van de jaarrekening. Sommige bedrijven keren elk kwartaal of halfjaar een bedrag uit. Dit verschilt per bedrijf en wordt bepaald door de aandeelhoudersvergadering.
Kan een bedrijf ook verlies maken en toch uitkeren?
Een bedrijf mag geen winstuitkering doen als er geen winst of geen vrije reserves zijn. Bij een BV is bovendien een uitkeringstest verplicht. Als die test uitwijst dat het bedrijf na de uitkering niet meer aan zijn betalingsverplichtingen kan voldoen, is de uitkering niet toegestaan.
Wat is het verschil tussen dividend en koerswinst?
Dividend is een uitbetaling uit de winst van een bedrijf aan aandeelhouders. Koerswinst is de winst die je maakt doordat de waarde van een aandeel stijgt. Als je een aandeel koopt voor 10 euro en verkoopt voor 15 euro, is het verschil van 5 euro de koerswinst. Beide zijn manieren om geld te verdienen met aandelen, maar ze werken anders en worden ook anders belast.
Wat gebeurt er als ik als aandeelhouder de uitkeringstest negeeer en toch uitkeer?
Als het bestuur van een BV een uitkering doet terwijl de uitkeringstest dit niet toelaat, kunnen de bestuurders persoonlijk aansprakelijk worden gesteld. De aandeelhouder die de uitkering ontving, kan verplicht worden het bedrag terug te betalen. Dit geldt als diegene wist of had kunnen weten dat de uitkering niet verantwoord was.
